Koop dit boek op Bol.com

Junk (a.k.a. Smack)
1 stemmen
Niveau:
GENRE: coming-of-age THEMA: addiction
Tagged on:                         



Boekbeschrijving

Junk (a.k.a. Smack)

Het begin

A boy and a girl were spending the night together in the back seat of a Volvo estate car. The car was in a garage. It was pitch black.
'I'm hungry,' complained the girl.
The boy turned on a torch and peered inside a grey canvas rucksack behind him. 'There's an apple.'
'Nah. Any crisps left?'
'Nope.'
Gemma sighed and leaned back in the car. She pulled a blanket over herself. 'It's cold,' she said.
'Barry'll be here soon,' Tar said. He watched her closely in the torchlight, frowning anxiously. 'Sorry you came?' he asked.
Gemma looked over and smiled. 'Nah.'
Tar snuggled up against her. Gemma stroked his head.
'You better save the batteries,' she said in a minute.
Tar turned off the torch. At once it was so black you couldn't see your own hand. Surrounded by the smell of damp concrete, oil and petrol, they carried on their conversation cuddling in the dark.
Tar said, 'Come with me.'
'What?' She was amazed, surprised. It had never occurred to her ... He could feel her staring at him even though it was too dark to see anything. In the darkness, Tar blushed deeply.
'You must be crazy,' said Gemma.
'Why?'
'What have I got to run away from?'
'Wait till you get home ...' The two laughed. Gemma had been banned a week before from seeing Tar. Her parents had no idea where she was that night, but they had a pretty good idea whom she was with.
'It'd be something to do,' said Tar in a minute. 'You're always saying how bored you are.'
'That's true.' Gemma was the most bored person she knew. Sitting in class she sometimes felt dizzy with it, that she'd pop or faint or something if it didn't stop. She felt she'd do anything just to have a life.
Still ...
'What about school and that?'
'You can go to school any time.'
'I can run away any time in my life.'

^ Terug naar boven



Algemeen

David Lawson is een zachtaardige jongen. Hij waarschuwt zijn vrienden zelfs voor de teer die er in sigaretten zit – daarom noemt iedereen hem al snel ‘Tar’. Zijn vriendin Gemma is een vrij wilde meid die graag alles uit het leven wil halen.
Thuis wordt Tar vaak mishandeld; zijn vader heeft een kwade dronk over zich en zijn moeder doet haar best om de klappen van haar man te ontwijken. Op een dag wordt het Tar teveel: hij verlaat het huis en lift naar de grote stad Bristol, op honderd mijl afstand van zijn woonplaats.
In Bristol komt Tar in aanraking met aardige mensen die hem zo goed mogelijk opvangen: een vrijgevige winkelier, een anarchistische fietsenhandelaar, een stel hippieachtige krakers. En Tar vindt het geweldig: geen geweld meer, geen gezeur aan je hoofd, geen stress. Als hij een mooie kamer in een kraakpand heeft bij de ernstige Vonny en de losse Jerry, belt hij Gemma op: zij kan bij hem komen wonen als ze dat wil.
Gemma heeft daar wel oren naar: haar ouders houden haar heel kort en veel gelegenheid om te drinken, te blowen of feest te vieren is er niet. Dus steelt ze geld van haar ouders, ze neemt wat kleren mee en ze pakt de bus naar Bristol.
In Bristol breken spannende tijden aan voor het jonge stel Tar en Gemma. Ze zijn pas veertien, maar ze wonen nu al op één kamer. Het eten wordt geleverd door de winkeldiefstallen van Jerry en Vonny runt het huishouden. Zo nu en dan wordt er geblowd en volwassenen als Skolly de winkelier en Richard de fietsenmaker houden een oogje in het zeil.
Maar dit nieuwe leven is Gemma uiteindelijk toch niet spannend genoeg. En ze haalt Tar over om samen bij een iets ondernemender stel te gaan wonen: Rob en Lily. Daar worden meer feesten gehouden, er zijn meer vrienden en, wat nog belangrijker is, er zijn spannender drugs (zoals heroïne) ...

^ Terug naar boven

Boekinformatie

ERK Niveau:
B1

Schrijver:
Melvin Burgess

Jaar van uitgave:
1996

Aantal pagina's:
278

Tijd waarin het verhaal zich afspeelt:
1990-2000

Plaats van handeling:
GB, voornamelijk de stad Bristol

Bijzonderheden:
Een jeugdroman in 32 genummerde hoofdstukken die tevens de naam van de verteller van dat hoofdstuk dragen

^ Terug naar boven


Het boek - onderwerp

IS HET BOEK VOOR JOU INTERESSANT?

De young adult novel ‘Junk’ is een verhaal over een jongen en een meisje die aan het begin van de roman veertien jaar oud zijn. Het verhaal duurt in totaal meer dan vier jaar: een tijd waarin deze jongeren heel snel volwassen worden. Die volwassenheid is er vooral op het gebied van seks, drugsgebruik, zwangerschappen en overleven.

WAT MOET JE WETEN?

‘Junk’ is een roman die vrij rustig begint maar die al snel overgaat in een hard leven waarin de hoofdpersonen beseffen hoe zwaar het leven voor jongeren zonder ouders kan zijn. Je moet als lezer voorbereid zijn op een rauw verhaal over relaties en over overleven, maar vooral over verslaving (aan alcohol en aan drugs).


Het boek - Moeilijkheid

DE TAAL

De woorden en de zinnen in ‘Junk’ zijn niet moeilijk. Het verhaal is voor jongeren geschreven en dat merk je aan het taalgebruik. (Hoewel het taalgebruik zelden plat of schokkend wordt.)
De alinea’s zijn nooit erg lang en de hoofdstukken zijn overzichtelijk en vrij kort. Er zijn veel dialogen.

DE TAAL EN HET VERHAAL

De taal van ‘Junk’ is nergens moeilijk. Met een paar jaar Engels kun je dit verhaal zeker lezen. Hoewel het verhaal soms over zeer ernstige onderwerpen gaat (verslaving, mishandeling, prostitutie), gebruikt Burgess weinig straat- of schuttingtaal.
Het verhaal is heel spannend. Het wordt verteld vanuit heel veel perspectieven: vrijwel ieder hoofdstuk heeft een andere verteller, wat het verhaal heel informatief maakt. Op deze manier kom je veel te weten over de karakters en over de levens die ze leiden.
Op basis van deze eigenschappen is ‘Junk’ een boek met een literair niveau B 3c en een taal-(ERK-)niveau B1.


Schrijfstijl:

De roman ‘Junk’ is spannend geschreven. De wereld waarin de hoofdpersonen leven is hard en ruw, maar dat is aan de taal nauwelijks te merken: Mr Burgess blijft behoorlijk netjes in zijn taalgebruik. Als je houdt van een realistisch verhaal over jongeren die het zonder hun ouders proberen te redden, dan is dit een geschikt verhaal voor jou.


Het boek - het verhaal

Actie:

De roman ‘Junk’ is een verhaal met veel actie. Die actie bestaat vaak uit illegale handelingen (winkeldiefstal, bedelen, kraakpanden bezetten, prostitutie, drugsgebruik, mishandeling). Toch wordt het nergens een platvloers verhaal.

Tijd:

‘Junk’ speelt zich af in Bristol in de jaren 1990-2000. Het drugsgebruik in deze grote stad in Groot-Brittannië is geen uitzondering, evenmin als het kraken van leegstaande panden en het plegen van veel kleine diefstallen. Een computer wordt niet gebruikt in het verhaal. Wel wordt er regelmatig gebeld: maar dat gaat vaak vanuit openbare telefooncellen.
Het verhaal duurt meer dan vier jaar en het wordt chronologisch verteld.

Plaats:

De setting van ‘Junk’ is voornamelijk de Britse stad Bristol. Het verhaal begint in een denkbeeldig stadje (Minely-on-Sea) op ongeveer honderd mijl afstand van Bristol. Bristol is een oude havenstad; het is tevens één van de grootste steden van Groot-Brittannië.
Korte episodes spelen zich af in Wales, in Herefordshire en in de steden Weston-Super-Mare, Reading en Clifton (bij Bristol).

Verhaallijn:

Er is één belangrijke verhaallijn in ‘Junk’: zullen Tar en Gemma gelukkig kunnen worden in hun nieuwe woonomgeving – met elkaar, met hun vrienden, met hun problemen rond geld en verslaving?

Verteller:

De roman ‘Junk’ heeft heel veel ik-vertellers, wat zou kunnen zorgen voor een onbetrouwbaar perspectief. Maar dat is niet het geval. Omdat we het verhaal verteld krijgen vanuit de perspectieven van jongeren en ouderen, van jongens en meisjes, van ouders en kinderen, krijgen we een goed beeld van de situaties waarin de karakters zich bevinden.
De voornaamste vertellers zijn Tar en Gemma. Andere vertellers zijn: Skolly, Richard, Vonny, Rob, Sally, Lily, Emily Brogan en Tar’s vader.


Het boek - de karakters

Hoofdkarakters:

De hoofdkarakters in ‘Junk’  zijn:
• ‘Tar’ (echte naam: David) Lawson: een jongen die 14 jaar oud is wanneer het verhaal begint en 18 wanneer het verhaal stopt. Hij heeft alcoholische ouders. Zijn vader is een agressieve man, terwijl zijn moeder Tar heel vaak manipuleert. Tar is een zachtaardige jongen die het iedereen graag naar de zin maakt. Hij is gek op Gemma;
• Gemma (soms: ‘Gems’) Brogan: een meisje dat 14 jaar oud is wanneer het verhaal begint (ook zij is uiteraard 18 wanneer het verhaal stopt). Ze heeft thuis veel problemen, maar die komen vaak voort uit het feit dat Gemma niet zo’n gemakkelijk karakter heeft. Gemma vindt Tar aardig (maar ze denkt dat ze eigenlijk wel heel veel jongens aardig zou kunnen vinden).

Bijfiguren:

De belangrijkste bijfiguren in ‘Junk’  zijn:
• Mr Charles Lawson: Tar’s/David’s vader. Hij is docent aan een middelbare school. Hij heeft een kwade dronk over zich en dan wordt hij zeer agressief;
• Mrs Jane Lawson: de moeder van Tar. Zij wordt mishandeld door haar man. Ze is alcoholiste en ze manipuleert zowel haar man als haar zoon wanneer dat haar lukt;
• Mr Andrew (‘Grel’) Brogan: de vader van Gemma. Hij is streng voor zijn dochter, maar hij is ook erg bezorgd om haar;
• Mrs Emily Brogan: de moeder van Gemma. Zij maakt zich veel zorgen over het gedrag van haar dochter;
• Joe Scholl (‘Skolly’): de eigenaar van een sigarettenwinkel en krantenzaak in Bristol. Hij heeft een zwak voor Tar en voor andere arme zwervers zoals hij. Hij is tamelijk racistisch en ouderwets, maar hij bemoeit zich wel met minder bedeelden zonder dat hij ooit iets terugverlangt;
• Richard: een idealist die zwervers helpt aan kraakpanden. Hij noemt zich anarchist, hij is vegetariër en hij is tegen het kapitalisme. Hij heeft een fietsenhandel;
• Vonny: een 19-jarige jonge vrouw die in een kraakpand woont (met Jerry). Zij is bedachtzaam en vrij serieus en heeft het beste voor met iedereen;
• Jerry: een 19-jarige jongeman die in een kraakpand woont (met Vonny). Hij is een zorgeloze kerel die met scharrelen en winkeldiefstallen aan de kost kan komen;
• Rob: een 16-jarige jongen die in een ander kraakpand woont (met Lily). Hij is een punker met een hanenkam en hij mist twee voortanden. Maar hij is zachtaardig. Wel gebruikt hij allerlei soorten drugs;
• Lily: een 15–jarige meid die samen met Rob in een kraakpand woont. Zij is een schoonheid die niet te beroerd is haar lichaam te laten bewonderen door wie het maar wil zien. Ze is een beetje een flirterig type (maar ze is trouw aan Rob). Ze gebruikt veel drugs maar die kan ze heel goed laten staan (zegt ze);
• Col, Sal en Dev: vrienden van Rob en Lily; mede drugsgebruikers en -dealers.


Het boek - verder

Film:

‘Junk’ is verfilmd als TV-film door de BBC. Er werden meerdere toneelversies van het verhaal gemaakt – vaak wordt het verhaal als toneelstuk opgevoerd op Britse middelbare scholen.

Overig:

Omdat de jeugdroman ‘Junk’ zo’n realistische waarschuwing is tegen van huis weglopen, kindermishandeling en drugs- en alcoholgebruik, wordt het boek – ook als film en als toneelstuk – al jarenlang gebruikt op Britse middelbare scholen.
In de USA kwam ‘Junk’ uit onder de titel ‘Smack’.


^ Terug naar boven


Auteur en Werken

Informatie over Melvin Burgess.


^ Terug naar boven

Meer

Leessuggesties:

Als je dit een mooi boek vond, zou je ook kunnen lezen:
• Go Ask Alice van Anonymous
• Letters from the Inside van John Marsden
• Stone Cold van Robert Swindells


Citaat:
Vonny and Richard come round from time to time. I don’t know whether it’s because they like us or whether they’re just keeping an eye on us. It’s nice. I like them. Even Vonny. Now she can’t be some sort of Auntie Thing, it’s okay. Mind you, they don’t know the half of it. I don’t tell her everything. Junk, for example. I don’t tell them about that. They wouldn’t understand. They have their drugs – hash, a bit of speed, booze. But junk. I dunno. One day, maybe I’ll tell them just to see their faces. (p.144)

Vragen over het boek:

1. Vind je dat Tar goede redenen heeft om van huis weg te lopen? Waarom vind je dat?
2. Vind je dat Gemma goede redenen heeft om van huis weg te lopen? Waarom vind je dat?
3. Beschrijf het karakter van Richard, de man die Tar opvangt in Bristol.
4. In hoeverre heeft het verhaal een happy end? In welk opzicht is dat niet het geval?



^ Terug naar boven