Koop dit boek op Bol.com

Richard III
1 stemmen
Niveau:
GENRE: drama - historical play THEMA: politics
Tagged on:                         



Boekbeschrijving

Richard III

Het begin

Now is the winter of our discontent
Made glorious summer by this sun of York;
And all the clouds that lour'd upon our house
In the deep bosom of the ocean buried.
Now are our brows bound with victorious wreaths;
Our bruised arms hung up for monuments;
Our stern alarums changed to merry meetings,
Our dreadful marches to delightful measures.
Grim-visaged war hath smooth'd his wrinkled front;
And now, instead of mounting barded steeds
To fright the souls of fearful adversaries,
He capers nimbly in a lady's chamber
To the lascivious pleasing of a lute.
But I, that am not shaped for sportive tricks,
Nor made to court an amorous looking-glass;
I, that am rudely stamp'd, and want love's majesty
To strut before a wanton ambling nymph;
I, that am curtail'd of this fair proportion,
Cheated of feature by dissembling nature,
Deformed, unfinish'd, sent before my time
Into this breathing world, scarce half made up,
And that so lamely and unfashionable
That dogs bark at me as I halt by them;
Why, I, in this weak piping time of peace,
Have no delight to pass away the time,
Unless to spy my shadow in the sun
And descant on mine own deformity:
And therefore, since I cannot prove a lover,
To entertain these fair well-spoken days,
I am determined to prove a villain
And hate the idle pleasures of these days.

^ Terug naar boven



Algemeen

Als King Edward IV ziek wordt en later sterft, wordt zijn jongere broer Richard, Duke of Gloucester, gevraagd om Lord Protector te worden voor zijn neefje, de 12-jarige Prince of Wales, Edward (die daarna, volgens de wet, Koning Edward V zal worden). Op die manier kan het huis van York verder regeren. Richard is een onaantrekkelijke man: hij heeft een afstotelijk gezicht en ook lichamelijk is hij niet een indrukwekkend persoon. Daarnaast komt hij door zijn moeilijke karakter op veel mensen als onsympathiek over. Maar daardoor laat Richard zich niet van de wijs brengen: hij is niet uit op vriendschappen, maar op macht. Hij laat zijn neefje Edward naar Londen komen, samen met diens jongere broertje Richard, Duke of York. Hij brengt ze onder in de Tower: niet alleen een koninklijk kasteel, maar vooral een beruchte gevangenis en een executieplaats.
Richard of Gloucester heeft grote ambities. Hij zou zelf graag koning van Groot-Brittannië willen worden. Maar hij heeft een oudere broer, George, Duke of Clarence, die eerdere rechten heeft. En uiteraard zijn er ook die twee neefjes nog. Richard smeedt snode plannen. En die laat hij uitvoeren door vazallen, ondergeschikten en huurmoordenaars …

^ Terug naar boven

Boekinformatie

ERK Niveau:
C2

Schrijver:
William Shakespeare

Jaar van uitgave:
1592

Aantal pagina's:
321

Tijd waarin het verhaal zich afspeelt:
1450-1500

Plaats van handeling:
UK, voornamelijk Londen

Bijzonderheden:
Een historical play in vijf bedrijven en veel scenes

^ Terug naar boven


Het boek - onderwerp

IS HET BOEK VOOR JOU INTERESSANT?

Voor de liefhebbers van koningsdrama’s is ‘Richard III’ verplichte kost: dit is het verhaal over de tijd waarin Groot-Brittannië werd aaneengesmeed door de Tudors: de koninklijke familie die (min of meer) nog altijd regeert.
Voor liefhebbers van Shakespeare is ‘Richard III’ meestal niet de eerste keuze. Het toneelstuk is erg lang en het wordt meestal niet in zijn geheel opgevoerd.

Queen Elizabeth:
Ay me, I see the downfall of our house!
The tiger now hath seized the gentle hind;
Insulting tyranny begins to jet
Upon the innocent and aweless throne:
Welcome, destruction, death, and massacre!
I see, as in a map, the end of all.
(Act II, Scene IV, lines 49-54)

WAT MOET JE WETEN?

De historical play ‘Richard III’ hoort bij de ‘histories’: toneelstukken over de Britse vorsten. De histories van William Shakespeare zijn:
• ‘King John’
• ‘Richard II’
• ‘Henry IV, Part 1’
• ‘Henry IV, Part 2’
• ‘Henry V’
• ‘Henry VI, Part 1’
• ‘Henry VI, Part 2’
• ‘Henry VI, Part 3’
• ‘Richard III’
• ‘Henry VIII’

King Richard III:
Rumour it abroad
That Anne, my wife, is sick and like to die:
I will take order for her keeping close.
Inquire me out some mean-born gentleman,
Whom I will marry straight to Clarence’ daughter:
The boy is foolish, and I fear not him.
Look, how thou dream’st! I say again, give out
That Anne my wife is sick and like to die:
About it; for it stands me much upon,
To stop all hopes whose growth may damage me.

Exit Catesby

I must be married to my brother’s daughter,
Or else my kingdom stands on brittle glass.
Murder her brothers, and then marry her!
Uncertain way of gain! But I am in
So far in blood that sin will pluck on sin:
Tear-falling pity dwells not in this eye.
(Act IV, Scene II, lines 59-65)


Het boek - Moeilijkheid

DE TAAL

De woorden en de zinnen in ‘Richard III’ zijn vaak moeilijk. De taal is die uit de zestiende eeuw: soms hebben woorden een andere betekenis gekregen, soms zijn woorden verdwenen uit de taal. Je hebt als lezer zeker een woordverklarende uitleg nodig.

Buckingham:
What, talking with a priest, lord chamberlain?
Your friends at Pomfret, they do need the priest;
Your honour hath no shriving work in hand.

Hastings:
Good faith, and when I met this holy man,
Those men you talk of came into my mind.
What, go you toward the Tower?

Buckingham:
I do, my lord; but long I shall not stay
I shall return before your lordship thence.

Hastings:
‘Tis like enough, for I stay dinner there.

Buckingham:
[Aside] And supper too, although thou know’st it not.
Come, will you go?
(Act III, Scene II, lines 112-122)

DE TAAL EN HET VERHAAL

De taal van ‘Richard III’ is oud en moeilijk. Soms zijn de zinnen en de monologen erg lang.
Het verhaal is boeiend, maar ook complex. Er zijn heel veel karakters; sommige van die karakters hebben dezelfde namen, sommige karakters worden nu weer met hun naam (Richard), dan weer met hun titel (Richmond) aangeduid.
Op basis van deze eigenschappen is ‘Richard III’ een boek met een literair niveau C 5e en een taal-(ERK-)niveau C2.

Hastings:
O bloody Richard! miserable England!
I prophesy the fearful’st time to thee
That ever wretched age hath look’d upon.
Come, lead me to the block; bear him my head.
They smile at me that shortly shall be dead.
(Act III, Scene V, lines 102-106)


Schrijfstijl:

De tragedie ‘Richard III’ is een ‘history’, een historical play. Shakespeare blijft dicht bij de werkelijkheid (ten minste, zoals hij die kende uit historische bronnen). Dat was ook nodig: hij kon niet de koningin (Queen Elizabeth) tegen zich in het harnas jagen door onwaarheden over haar grootvader te vertellen. Wel comprimeerde hij bepaalde gebeurtenissen, terwijl hij andere gebeurtenissen uitgebreid vertelde of opzettelijk combineerde; dit alles om het verhaal overzichtelijk en boeiend te houden. Wat niet wegneemt dat het toneelstuk vrij complex blijft: niet alleen door de verwarrende gebeurtenissen uit een lang vervlogen tijd, maar ook door de vele karakters (die soms ook nog dezelfde namen hebben: Richard, Edward, Elizabeth, Margaret).

Queen Margaret:
Peace, master marquess, you are malapert:
Your fire-new stamp of honour is scarce current.
O, that your young nobility could judge
What ‘twere to lose it, and be miserable!
They that stand high have many blasts to shake them;
And if they fall, they dash themselves to pieces.
(Act I, Scene III, lines 254-259)


Het boek - het verhaal

Actie:

‘Richard III’ is een verhaal met redelijk veel actie. Richard ruimt zeer veel mensen uit de weg: vriend en vijand worden vermoord om hem meer macht – en uiteindelijk de Britse troon – te bezorgen. Die moorden worden vrijwel altijd off-stage gepleegd: een voorwaarde wanneer je toneelstukken bij daglicht opvoert – zonder gordijnen …

Richard:
Plots have I laid, inductions dangerous,
By drunken prophecies, libels and dreams,
To set my brother Clarence and the king
In deadly hate the one against the other:
And if King Edward be as true and just
As I am subtle, false and treacherous,
This day should Clarence closely be mew’d up,
About a prophecy, which says that ‘G’
Of Edward’s heirs the murderer shall be.
(Act I, Scene I, lines 32-40)

Tijd:

De historical play ‘Richard III’ speelt zich af in de tweede helft van de vijftiende eeuw. Het toneelstuk gaat over de jaren 1483 tot 1485, de jaren waarin Richard de Britse troon ambieerde en afhandig maakte van zijn neven, tot hij op 22 augustus 1485 werd gedood bij de slag van Bosworth, door Henry Tudor, Earl of Richmond, de latere koning Henry VII. In de Britse geschiedenis wordt deze strijd aangeduid als de ‘War of the Roses’: de Red Rose van The House of Lancaster en de White Rose van The House of York. The House of York (Richard III) werd verslagen door The House of Lancaster (Henry, Earl of Richmond): vanaf dat moment regeren de Tudors: Henry VII, Henry VIII en Elizabeth I.

Anne:
Behold this pattern of thy butcheries.
O, gentlemen, see, see! dead Henry’s wounds
Open their congeal’d mouths and bleed afresh!
Blush, Blush, thou lump of foul deformity;
For ‘tis thy presence that exhales this blood
From cold and empty veins, where no blood dwells;
Thy deed, inhuman and unnatural,
Provokes this deluge most unnatural.
O God, which this blood madest, revenge his death!
O earth, which this blood drink’st revenge his death!
Either heaven with lightning strike the murderer dead,
Or earth, gape open wide and eat him quick,
As thou dost swallow up this good king’s blood
Which his hell-govern’d arm hath butchered!
(Act I, Scene II, lines 54-67)

Plaats:

De setting van ‘Richard III’ is voornamelijk de Engelse hoofdstad Londen. Er zijn veel scenes in het koninklijk paleis en in de Tower (toentertijd een kasteel van de Britse vorsten, maar ook een beruchte  gevangenis en executieplaats), maar ook een paar in een ander kasteel in de stad, Baynard’s Castle. Sommige scenes spelen op straat in Londen.
Zoals gebruikelijk bij Shakespeare, hield hij zich niet aan de eenheid van plaats. Dat kon overigens ook moeilijk bij zo’n verhaal, waarbij de handelingen zich vaak verplaatsten. Zo vinden er scenes plaats in Pomfret (of Pontefract Castle) in Yorkshire en in Tamworth, het kamp van Richmond. De eindstrijd tussen Richard en Richmond wordt gevochten op het veld bij Bosworth Market, in de buurt van de stad Leicester in Leicestershire.

Prince Edward:
I do not like the Tower, of any place.
Did Julius Caesar build that place, my lord?

Buckingham:
He did, my gracious lord, begin that place;
Which, since, succeeding ages have re-edified.

Prince Edward:
Is it upon record, or else reported
Successively from age to age, he built it?

Buckingham:
Upon record, my gracious lord.

Prince Edward:
But say, my lord, it were not register’d,
Methinks the truth should live from age to age,
As ‘twere retail’d to all posterity,
Even to the general all-ending day.

Richard:
[Aside] So wise so young, they say, do never live long.

Prince Edward:
What say you, uncle?

Richard:
I say, without characters, fame lives long.
[Aside] Thus, like the formal vice, Iniquity,
I moralize two meanings in one word.
(Act III, Scene I, lines 68-83)

Verhaallijn:

Er is één belangrijke verhaallijn in ‘Richard III’: hoe zal Richard, Duke of Gloucester, de macht in Groot-Brittannië in handen krijgen en hoe kan hij die macht behouden?

Richard:
Go, tread the path that thou shalt ne’er return.
Simple, plain Clarence! I do love thee so,
That I will shortly send thy soul to heaven,
If heaven will take the present at our hands.
(Act I, Scene I, lines 117-120)

Verteller:

De tragedie ‘Richard III’ heeft geen verteller. Door de verschillende karakters krijgen wij het verhaal vanuit verschillende perspectieven te horen: soms is Richard de hoofdpersoon, soms is dat een ander karakter, zoals Buckingham, Hastings of Richmond.

King Richard III:
Hoyday, a riddle! neither good nor bad!
Why dost thou run so many mile about,
When thou mayst tell thy tale a nearer way?
Once more, what news?

Stanley:
Richmond is on the seas.

King Richard III:
There let him sink, and be the seas on him!
White-liver’d runagate, what doth he there?

Stanley:
I know not, mighty sovereign, but by guess.

King Richard III:
Well, sir, as you guess, as you guess?

Stanley:
Stirr’d up by Dorset, Buckingham, and Ely,
He makes for England, there to claim the crown.

King Richard III:
Is the chair empty? is the sword unsway’d?
Is the king dead? the empire unpossess’d?
What heir of York is there alive but we?
And who is England’s king but great York’s heir?
Then, tell me, what doth he upon the sea?
(Act IV, Scene IV, lines 459-473)


Het boek - de karakters

Hoofdkarakters:

De hoofdkarakters in ‘Richard III’ zijn:
• Richard, Duke of Gloucester, [afterwards King Richard III], brother to King Edward IV;
• George, Duke of Clarence, brother to the King;
• Duke of Buckingham;
• Lord Hastings;
• Henry, Earl of Richmond, [afterwards King Henry VII].

Bijfiguren:

De bijfiguren in ‘Richard III’ zijn:
• King Edward IV;
• Edward, Prince of Wales, [afterwards King Edward V], son to the King;
• Richard, Duke of York;
• A young son of Clarence;
• Cardinal Bourchier, Archbishop of Canterbury;
• Thomas Rotherham, Archbishop of York;
• John Morton, Archbishop of Ely;
• Duke of Norfolk;
• Earl of Surrey, his son;
• Earl Rivers, brother to Elizabeth;
• Marquis of Dorset and Lord Grey, sons to Elizabeth;
• Earl of Oxford;
• Lord Stanley, called also Earl of Derby;
• Lord Lovel;
• Sir Thomas Vaughan;
• Sir Richard Ratcliff;
• Sir William Catesby;
• Sir James Tyrrel;
• Sir James Blount;
• Sir Walter Herbert;
• Sir Robert Brakenbury, Lieutenant of the Tower;
• Christopher Urswick, a priest;
• Second Priest;
• Tressel and Berkeley, gentlemen attending on the Lady Anne;
• Lord Mayor of London. Sheriff of Wiltshire;
• Elizabeth, Queen to King Edward IV;
• Margaret, widow of King Henry VI;
• Duchess of York, mother to King Edward IV;
• Lady Anne, widow of Edward Prince of Wales (son to King Henry VI) [afterwards married to Richard III];
• A young Daughter of Clarence;
• Ghosts of those murdered by Richard III, Lords and other Attendants; a Pursuivant, Scrivener, Citizens, Murderers, Messengers, Soldiers, &c.


Het boek - verder

Film:

‘Richard III’ is meerdere malen verfilmd, zowel voor de bioscoop als voor de TV. In 1996 werd een boeiende interpretatie van ‘Richard III’ gemaakt: de film ‘Looking for Richard’, geregisseerd en gespeeld door Al Pacino.

Clarence:
Lord, Lord! methought, what pain it was to drown!
What dreadful noise of waters in mine ears!
What ugly sights of death within mine eyes!
Methought I saw a thousand fearful wrecks;
Ten thousand men that fishes gnaw’d upon;
Wedges of gold, great anchors, heaps of pearl,
Inestimable stones, unvalued jewels,
All scatter’d in the bottom of the sea:
Some lay in dead men’s skulls; and, in those holes
Where eyes did once inhabit, there were crept,
As ‘twere in scorn of eyes, reflecting gems,
Which woo’d the slimy bottom of the deep,
And mock’d the dead bones that lay scatter’d by.
(Act I, Scene IV, lines 21-33)

Overig:

Hoewel ‘Richard III’ uiteraard een historical play is (een ‘history’), wordt het ook wel een tragedie genoemd (bijvoorbeeld ook op de titelpagina van de eerste uitgave van het stuk, ‘The First Quarto’).
Het stuk is één van de langste van Shakespeare (alleen Hamlet is langer). Vanwege de lengte van het stuk, de complexiteit van historische intriges en gebeurtenissen en vanwege het grote aantal karakters wordt het toneelstuk zelden in zijn geheel gespeeld.

Richard:
Was ever woman in this humour woo’d?
Was ever woman in this humour won?
I’ll have her; but I will not keep her long.
What! I, that kill’d her husband and his father,
To take her in her heart’s extremest hate,
With curses in her mouth, tears in her eyes,
The bleeding witness of her hatred by;
Having God, her conscience, and these bars against me,
And I nothing to back my suit at all,
But the plain devil and dissembling looks,
And yet to win her, all the world to nothing!
Ha!
(Act I, Scene II, lines 227-238)


^ Terug naar boven


Auteur en Werken

Informatie over William Shakespeare.


^ Terug naar boven

Meer

Leessuggesties:

Als je dit een mooi boek vond, zou je ook kunnen lezen:
• ‘Henry VIII’ van William Shakespeare
• ‘The Winter of Our Discontent’ van John Steinbeck
Wolf Hall van Hilary Mantel


Citaat:
King Richard III:
A horse! a horse! my kingdom for a horse!

Catesby:
Withdraw, my lord; I'll help you to a horse.

King Richard III:
Slave, I have set my life upon a cast,
And I will stand the hazard of the die:
I think there be six Richmonds in the field;
Five have I slain to-day instead of him.
A horse! a horse! my kingdom for a horse!
(Act V, Scene V, lines 7-13)

Vragen over het boek:

1. Geef een drietal redenen – aan de hand van fragmenten uit het toneelstuk – waarom Richard, Duke of Gloucester, niet echt geliefd was bij zijn familie en ondergeschikten.
2. In Act IV, Scene 4, probeert Richard Queen Elizabeth over te halen haar dochter met hem (Richard) te laten trouwen. Maak duidelijk hoe en waarom de houding van Queen Elizabeth verandert gedurende deze scene.
3. De persoon Richard III werd eeuwenlang gezien als een enorme slechterik, met name op grond van dit toneelstuk. Zoek een drietal passages uit het stuk waaruit het tegendeel blijkt en maak duidelijk waarom je door deze passages meer compassie met Richard III krijgt.
4. Analyseer het karakter van Richmond op basis van dit toneelstuk.

Duchess of York:
Either thou wilt die, by God’s just ordinance,
Ere from this war thou turn a conqueror,
Or I with grief and extreme age shall perish
And never look upon thy face again.
Therefore take with thee my most heavy curse;
Which, in the day of battle, tire thee more
Than all the complete armour that thou wear’st!
My prayers on the adverse party fight;
And there the little souls of Edward’s children
Whisper the spirits of thine enemies
And promise them success and victory.
Bloody thou art, bloody will be thy end;
Shame serves thy life and doth thy death attend
(Act IV, Scene IV, lines 185-196)



^ Terug naar boven